Enkyukakyuka mu kemiko za quartz oluvannyuma lw’okufumbisa .

Quartz efuna enkyukakyuka mu kemiko eziddiriŋŋana mu nkola y’okufumbisa, okusinga nga mulimu enkyukakyuka z’omutendera gw’eby’obuggagga bw’omu ttaka, ensengekera z’okwokya, okuggwaamu amazzi, n’ebintu ebigenda okugejja. Wammanga ye nkola eyenjawulo ey’okukyusa eddagala:

1. Enkyukakyuka ya Mineral Phase .
Omusenyu gwa quartz guyita mu nkyukakyuka ya mineral phase ku bbugumu erya waggulu, nga gakyusa okuva ku alpha quartz phase okudda mu beta quartz phase. Ekitundu kya alpha quartz kijja kukyuka mu beta quartz phase waggulu wa 573℃, ate beta quartz phase erina obutebenkevu obusingako. N’olwekyo, ku bbugumu erya waggulu, omusenyu gwa kkooti gujja kwoleka engeri y’ekitundu kya beta quartz.

2. Enkola y’okukyusakyusa (oxidation reaction) .
2.1 Enkolagana wakati w’omusenyu gwa kkooti ne okisigyeni .
Mu mbeera y’ebbugumu eringi, omusenyu gwa kkooti gukolagana ne okisigyeni mu mpewo okukola silicon dioxide. Enzirukanya eno ye nsengekera ya exothermic esobola okuvaamu ebbugumu erya waggulu n’ennimi z’omuliro ezimasamasa.

2.2 Enkolagana wakati w’omusenyu gwa quartz n’ekyuma oxide .
Omusenyu gwa quartz era gusobola okukolagana n’ebyuma ebiyitibwa oxides ku bbugumu erya waggulu okukola eby’obuggagga eby’omu ttaka eby’ekyuma. Okugeza, wansi w’embeera y’okugattako Al2O3, omusenyu gwa quartz gusobola okukolagana ne Al2O3 okukola amayinja ga capillary, nga gano ge ga minerals ku bbugumu erya waggulu.

3. Okubulwa amazzi n’okugejja .
Ku bbugumu erya waggulu, omusenyu gwa quartz gufuna ebikolwa eby’okuggwaamu amazzi. Oluvannyuma lw’okubugumya omuwendo ogugere, obunnyogovu mu musenyu gwa kkooti bujja kufuumuuka mpolampola olw’ebbugumu okweyongera, era ekintu kino kiyitibwa okugejja. N’olwekyo, mu nkola y’ebbugumu eringi, obuzito bw’omusenyu gwa kkooti bujja kukendeera mpolampola.

4. Okwekenenya ebirungo by’eddagala mu kiseera kya quartz tube heating .
Mu nkola y’okubugumya ttanka za quartz, silicon dioxide kye kitundu ekikulu, era okusalawo ebigirimu kulina amakulu mangi mu kwekenneenya omutindo n’enkola ya quartz tubes. Enkola za bulijjo ez’okupima mulimu enkola ya gravimetric, enkola ya titration, n’enkola ya spectrophotometric.

4.1 Enkola y’obuzito .
Enkola y’obuzito nkola ya kwekenneenya kemiko eya kalasi esalawo ebirimu mu silikoni dayokisayidi mu sampuli nga epimira obuzito bwayo. Mu kwekenneenya ttanka za quartz ezibuguma, enkola z’obuzito ezitera okukozesebwa mulimu enkola ya hydrochloric acid evaporation dehydration n’enkola ya ammonium chloride.

4.2 Enkola ya spectrometric .
Spectrophotometry nkola ya kwekenneenya eyesigamiziddwa ku nkola y’okulonda ekitangaala mu ngeri ey’okulondamu n’ebintu. Mu kwekenneenya ttanka za quartz ezibuguma, ultraviolet visible absorption spectroscopy (UV Vis) esobola okukozesebwa okuzuula ebirimu silicon dioxide.

4.3 Okwekenenya Ebirimu mu kitundu ky’obucaafu .
Ng’oggyeeko silicon dioxide, ttanka za quartz ezibuguma nazo ziyinza okubaamu ebintu ebirala eby’obucaafu nga aluminiyamu, ekyuma, kalisiyamu, magnesium, n’ebirala Ebirimu mu bintu bino eby’obucaafu birina kinene kye bikola ku nkola n’okukozesa ttanka za kkooti. Enkola eza bulijjo mulimu okunyiga kw’okunyiga kwa atomu (AAS), ensengekera y’obuzito bwa pulasima (ICP-MS), ne x-okusala ekitangaala (XRF).

Mu bufunze, kkooti ekola enkyukakyuka mu kemiko nga enkyukakyuka y’ekitundu ky’eby’obuggagga bw’omu ttaka, ensengekera y’okwokya, okuggwaamu amazzi, n’okugejja mu kiseera ky’okubuguma, ebirina akakwate akakulu ku nkola yaayo ey’omubiri n’ey’eddagala. Nga twekenneenya ebirimu mu silicon dioxide n’ebintu ebitali biyonjo mu ttanka za kkooti ezibuguma, obutonde bw’eddagala n’engeri y’omulimu gwa ttanka za kkooti bisobola okutegeerwa mu bujjuvu, okuwa obuwagizi obw’amaanyi eri okulondoola omutindo, okulongoosa omulimu, n’okukozesa ennimiro y’ennimiro ya ttanka za kkooti.